ZMIENIAMY MYŚLENIE O OGRODACH

Pokazujemy, jak sadzić pomidory. Dzieci dostają konewkę i rękawiczki. Po kilku tygodniach przychodzą i zabierają plony do domu. Wszystko to dzieje się w ścisłym centrum Katowic, przy ul. Warszawskiej. Tam właśnie działamy. W pierwszym w śródmieściu ogrodzie społecznym.

Marchołt to imprezowa historia Katowic. Kojarzy się z Dżemem, Rawą Blues i muzykami legendarnego Genesis, którzy bawili się tam po koncercie w Spodku. Nie chcemy tego zmieniać. Nadaliśmy natomiast placowi przy budynku nieco inny charakter. Splot szczęśliwych okoliczności sprawił, że wokół projektu ogrodu społecznego zebrało się kilkoro ludzi z pasją. Poprosiliśmy o wsparcie działającą w piwnicy Spółdzielnię Socjalną Honolulu, która prowadzi lokal „Drzwi Zwane Koniem” i po kilku miesiącach pojawiły się skrzynki z sadzonkami.

W pierwszym sezonie trochę eksperymentowaliśmy. Nie wszystko się przyjęło. Drugi sezon to już obfitsze plony. Sadzimy głównie warzywa i zioła: pomidory, paprykę, ogórki, miętę, tymianek, oregano. Mamy kilka osób, które stale korzystają z ogrodu, ale najwięcej jest tych, które przychodzą raz lub dwa. Zasadzić, pooglądać, popytać. Zobaczyć, jak to działa. Część z nich wraca do domu nie tylko z warzywami, ale też z pomysłem na podobne miejsce. W ten sposób zmieniamy podejście ludzi do myślenia o ogrodach. Nie wykorzystujemy przestrzeni na stawianie tylko ławki i śmietnika. Oczekujemy czegoś więcej, realizujemy eksperyment socjologiczny, edukujemy.

Wygląd ogrodu społecznego, jego działanie i charakter upraw, to wybór społeczności lokalnej, która decyduje się go założyć. Takie miejsce świetnie może służyć spotkaniom, ale też wyciszeniu i odpoczynkowi w samotności. Dowolność jest pełna. W Katowicach w ostatnim czasie powstało sporo takich ogrodów. Nie są może tak medialne jak ogród przy Warszawskiej, ale prężnie działają na przykład na Koszutce. Jak widać, społeczna potrzeba obcowania z zielenią jest coraz większa.

Emilia Makówka
Społeczniczka, inicjatorka ogrodów społecznych na Warszawskiej i Cynkowej w Katowicach, organizatorka cyklu pokazów filmów dokumentalnych o tematyce ekologicznej, tłumaczka języka duńskiego, politolożka.